Bugün Hıdrellez!

hıdırellez

Didem Uçar

Bugün  Hıdırellez! Gül ağacına asılacak dilekler  kırmızı kurdalelere bağlandı ve hazırlandı mı …? Geçmişten günümüze gelen Hıdırellez geleneklerinden bildiklerini bana kimler anlatır…? Mevsimlik bayramlarımızdan biri de; Mayıs ayında kutladığımız “Hıdırellez Bayramı”.  Her yöreye , kültüre ve inanışa göre değişen türlü türlü hazırlıklar yaparız değil mi? Üst baş temizlenir, evler temizlenir, yiyecek ve içecekler hazırlanır, dualar okunur, dilekler dilenir, birlikte topluca yemekler yenilir, kınalar yakılır… Açlar doyurulur, üzüntüsü olana yardım edilir, dargınlar barıştırılır … Nevruz’da nasıl ateşten atlamak adetten sayılırsa, Hıdırellez zamanı salıncakta sallanmak da o derece önemlidir.” Derdim aşağı , kendim yukarı…” Tüm yılın sağlıklı geçeceği düşünülür… Sallandıkça dertleri atarsın, derler…

Hıdırellez akşamı; dilekler kağıtlara yazılır, çizilir; ya gül ağacına bağlanır ya da akan suya bırakılır ki istekler gerçekleşsin… Kese içine para dikilip gül ağacının altına gömülür ya da şimdilerde açıkta cüzdan bırakılır ki bolluk ve bereket artsın… Eve bakliyatlar alınır, akşam açıkta bırakılır ki Hızır Baba eli değsin bereketlensin… Yine açığa yoğurt olsun diye süt bırakılır, eğer sabah yoğurt tutmuşsa Hızır Baba gelmiş demektir. Bazı yörelerde ise sabah ezanı ile tan yeri ağarması arasında bitkilerden çiy taneleri toplanır ve yoğurt mayası bir yıl boyunca bundan yapılır. Hatta Hıdırellez sabahı erkenden kırlara, bahçelere çıkıp Hızır ‘ın ayak izlerine basarak bolluk yakalamaya çalışılır… Doğada piknikler yapılır, eğlenceler düzenlenir… Renkli yumurtalar haşlanır; annem bize, anneannem annemlere… Bazen soğan kabuğundan renk verdirirdi hatırlıyorum… Farklı yörelerde uygulanırmış bu adet. Hristiyanların paskalya yumurtaları gibi rengarenk… Rengarenk baharı karşılamak; şu ya da bu şekilde… Kültürlere göre değişiyor olsa da; 5 Mayıs gecesi ile kış mevsiminin bittiği ve baharın ya da yazın geldiği düşünülür. 6 Mayıs ikindi zamanı Hıdırellez bittiği düşünülse de eğlenceler akşama kadar sürer. Baharın gelişi ile birlikte yenilenme, bolluk ve bereket artması beklenir… Derler ve inanırlar ki ; insanların şansları açılırmış… Denir ki; kısmet ve mucize gelir… Hıdırellezde doğaya ve insan sevgisine çok önem verilirmiş. Hiç bir yeşil dalından koparılmazmış. Amacında, özünde bunca güzellik barındırıyor Hıdırellez … E, o zaman nasıl kutlanmasın ki …?